ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਐਮਰਜੈਂਸੀ (dental emergency) ਕਿਸੇ ਵੇਲੇ ਵੀ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ — ਰਾਤ ਨੂੰ, ਕੰਮ ਵੇਲੇ, ਜਾਂ ਉਦੋਂ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਵਕਤ ਦੀ ਉਮੀਦ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹੁੰਦੇ। ਅਚਾਨਕ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ, ਟੁੱਟਿਆ ਦੰਦ, ਜਾਂ ਡਿੱਗਿਆ ਦੰਦ — ਇਹ ਸਭ ਘਬਰਾਹਟ ਵਾਲੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਗਾਈਡ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਸਿੱਧੇ ਦੱਸਾਂਗੇ ਕਿ ਹਰ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਕੀ ਕਰਨਾ ਹੈ — ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ, ਸਾਫ਼ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ। Smile Spot Mawson Lakes ਵਿੱਚ ਉਸੇ ਦਿਨ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਅਪੌਇੰਟਮੈਂਟ ਉਪਲਬਧ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਡਾ. ਸੰਨੀ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਦੰਦ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਦਰਦ (Toothache)
ਅਚਾਨਕ ਤੇਜ਼ ਦੰਦਾਂ ਦਾ ਦਰਦ ਅਕਸਰ ਕੈਵੀਟੀ, ਲਾਗ (infection), ਜਾਂ ਦੰਦ ਦੀ ਤਿੜਕਣ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਕਰੋ:
- ਗਰਮ ਲੂਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਕੁਰਲੀ ਕਰੋ — ਇੱਕ ਗਲਾਸ ਕੋਸੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਅੱਧਾ ਚਮਚਾ ਲੂਣ ਮਿਲਾਓ ਅਤੇ ਕੁਰਲੀ ਕਰੋ। ਇਹ ਸੋਜ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
- ਬਾਹਰੋਂ ਠੰਡਾ ਸੇਕ ਲਗਾਓ — ਗੱਲ੍ਹ ਦੇ ਬਾਹਰੋਂ ਬਰਫ਼ ਦਾ ਕੱਪੜੇ ਵਿੱਚ ਲਪੇਟ ਕੇ 15-20 ਮਿੰਟ ਲਈ ਰੱਖੋ। ਇਹ ਦਰਦ ਅਤੇ ਸੋਜ ਦੋਵੇਂ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
- ਦਰਦ ਦੀ ਦਵਾਈ ਲਓ — ਜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਡਾਕਟਰ ਨੇ ਕੋਈ ਮਨਾਹੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ibuprofen (ਜਿਵੇਂ Nurofen) ਦੰਦਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਅਤੇ ਸੋਜ ਲਈ ਵਧੀਆ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਡੱਬੇ ‘ਤੇ ਲਿਖੀ ਮਾਤਰਾ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਾ ਲਓ।
- ਜਲਦੀ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਜਾਓ — ਦੰਦਾਂ ਦਾ ਦਰਦ ਆਪਣੇ ਆਪ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਦਰਦ ਘੱਟ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਵੀ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਜ਼ਰੂਰ ਜਾਓ — ਇਲਾਜ ਨਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਸਲਾ ਵੱਡਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯਾਦ ਰੱਖੋ: ਦਰਦ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ‘ਤੇ ਸਿੱਧੀ ਅਸਪਰੀਨ ਨਾ ਰੱਖੋ — ਇਹ ਮਸੂੜੇ ਨੂੰ ਜਲਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਟੁੱਟਿਆ ਜਾਂ ਫਟਿਆ ਦੰਦ (Broken or Chipped Tooth)
ਖਾਣੇ ਵੇਲੇ, ਖੇਡਣ ਵੇਲੇ, ਜਾਂ ਡਿੱਗਣ ਕਾਰਨ ਦੰਦ ਟੁੱਟ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਦਮ ਚੁੱਕੋ:
- ਟੁੱਟੇ ਹੋਏ ਟੁਕੜੇ ਸੰਭਾਲੋ — ਜੇ ਦੰਦ ਦਾ ਕੋਈ ਹਿੱਸਾ ਡਿੱਗਿਆ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਧੋਵੋ ਅਤੇ ਭਿੱਜੇ ਕੱਪੜੇ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਰੱਖੋ।
- ਕੋਸੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਕੁਰਲੀ ਕਰੋ — ਮੂੰਹ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਲਈ।
- ਤਿੱਖੇ ਕਿਨਾਰੇ ਤੋਂ ਬਚੋ — ਜੇ ਟੁੱਟੇ ਦੰਦ ਦਾ ਕਿਨਾਰਾ ਜ਼ੁਬਾਨ ਜਾਂ ਗੱਲ੍ਹ ਨੂੰ ਵੱਢ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉੱਥੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਮੋਮ ਜਾਂ ਚੂਇੰਗਗਮ ਲਗਾ ਸਕਦੇ ਹੋ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਡਾਕਟਰ ਨਾ ਦੇਖੇ।
- ਉਸੇ ਦਿਨ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਜਾਓ — ਟੁੱਟੇ ਦੰਦ ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਜਲਦੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਡਿੱਗਿਆ ਦੰਦ (Knocked-Out Tooth) — ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਐਮਰਜੈਂਸੀ
ਜੇ ਪੂਰਾ ਦੰਦ ਜੜ੍ਹ ਸਮੇਤ ਡਿੱਗ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਹਰ ਮਿੰਟ ਕੀਮਤੀ ਹੈ। 30 ਮਿੰਟ ਦੇ ਅੰਦਰ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚਣਾ ਦੰਦ ਵਾਪਸ ਲਾਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਰੋ:
- ਦੰਦ ਨੂੰ ਤਾਜ ਤੋਂ ਫੜੋ — ਜੜ੍ਹ ਨੂੰ ਨਾ ਛੂਹੋ। ਜੜ੍ਹ ‘ਤੇ ਨਾਜ਼ੁਕ ਟਿਸ਼ੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਦੰਦ ਵਾਪਸ ਲਾਉਣ ਵੇਲੇ ਕੰਮ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
- ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਹੌਲੀ ਧੋਵੋ — ਰਗੜੋ ਨਾ, ਸਿਰਫ਼ ਗੰਦ ਸਾਫ਼ ਕਰੋ।
- ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਰੱਖੋ — ਦੁੱਧ ਦੰਦ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਦੇ ਸੈੱਲਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਦਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਦੁੱਧ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਦੰਦ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਗੱਲ੍ਹ ਅਤੇ ਦੰਦਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖੋ (ਸਿਰਫ਼ ਵੱਡੇ ਬੰਦਿਆਂ ਲਈ — ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਹੀ ਵਰਤੋ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਨਿਗਲ ਨਾ ਦੇਣ)।
- ਫ਼ੌਰਨ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਜਾਓ — 30 ਮਿੰਟ ਦੇ ਅੰਦਰ। ਫ਼ੋਨ ਕਰਕੇ ਦੱਸੋ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਆ ਰਹੇ ਹੋ।
ਨੋਟ: ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਦੇ ਦੰਦ (baby teeth) ਡਿੱਗਣ ‘ਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਨਹੀਂ ਲਾਏ ਜਾਂਦੇ — ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਜਾਓ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਜ਼ਖ਼ਮ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰ ਸਕੇ।
ਮਸੂੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੋਜ ਜਾਂ ਫੋੜਾ (Gum Abscess)
ਜੇ ਦੰਦ ਜਾਂ ਮਸੂੜੇ ਵਿੱਚ ਸੋਜ ਅਤੇ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਦਰਦ ਹੈ, ਕਦੇ-ਕਦੇ ਬੁਖ਼ਾਰ ਵੀ ਹੋਵੇ — ਇਹ ਲਾਗ (infection) ਜਾਂ ਫੋੜੇ (abscess) ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਜਲਦੀ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਜਾਓ — ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਲਾਗ ਅਗਰ ਇਲਾਜ ਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਗਰਮ ਲੂਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਕੁਰਲੀ ਕਰਨਾ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਲਈ ਆਰਾਮ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਇਲਾਜ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਕੀ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਤੁਰੰਤ ਜਾਣਾ ਹੈ ਜਾਂ ਉਡੀਕ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ?
ਹਰ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਇਹ ਜਾਣਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਕਦੋਂ ਉਡੀਕ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਕਦੋਂ ਫ਼ੌਰਨ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤੁਰੰਤ ਉਸੇ ਦਿਨ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਜਾਓ ਜੇ:
- ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਜੋ ਦਵਾਈ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਘਟਦਾ
- ਡਿੱਗਿਆ ਹੋਇਆ ਪੂਰਾ ਦੰਦ
- ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਖ਼ੂਨ ਨਿਕਲਣਾ ਜੋ ਬੰਦ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ
- ਚਿਹਰੇ ਜਾਂ ਮਸੂੜੇ ਵਿੱਚ ਸੋਜ ਜੋ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ
- ਦੰਦ ਢਿੱਲਾ ਹੋ ਗਿਆ ਜਾਂ ਬਾਹਰ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ
ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਜਾਓ ਜੇ:
- ਦੰਦ ਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਟੁਕੜਾ ਟੁੱਟਿਆ ਅਤੇ ਦਰਦ ਨਹੀਂ
- ਫਿਲਿੰਗ ਡਿੱਗ ਗਈ ਪਰ ਦਰਦ ਨਹੀਂ
- ਹਲਕੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ (sensitivity) ਜੋ ਆਉਂਦੀ-ਜਾਂਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ
ਕਦੋਂ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਜਾਓ
ਕੁਝ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦੰਦਾਂ ਦੇ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਜਾਣ ਦੀ ਥਾਂ ਸਿੱਧੇ ਹਸਪਤਾਲ ਜਾਣਾ ਬਿਹਤਰ ਹੈ:
- ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਜਾਂ ਨਿਗਲਣ ਵਿੱਚ ਦਿੱਕਤ — ਇਹ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲਾਗ ਗਲੇ ਵੱਲ ਫੈਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਫ਼ੌਰਨ ਹਸਪਤਾਲ ਜਾਓ।
- ਬੇਕਾਬੂ ਖ਼ੂਨ ਵਗਣਾ — 15-20 ਮਿੰਟ ਦਬਾਅ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਬੰਦ ਨਾ ਹੋਵੇ।
- ਚਿਹਰੇ ਦੇ ਜਬਾੜੇ ਵਿੱਚ ਸੱਟ ਜਾਂ ਭੰਜਣ ਦਾ ਸ਼ੱਕ — ਡਿੱਗਣ ਜਾਂ ਸੱਟ ਲੱਗਣ ਕਾਰਨ ਜੇ ਜਬਾੜਾ ਟੇਢਾ ਲੱਗੇ ਜਾਂ ਖੋਲ੍ਹਣ ਵਿੱਚ ਦਿੱਕਤ ਆਵੇ।
- ਬੁਖ਼ਾਰ ਅਤੇ ਚਿਹਰੇ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਸੋਜ ਜੋ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਹੀ ਹੋਵੇ।
ਮਾਸਨ ਲੇਕਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜੇ ਲਿਏਲ ਮੈਕਏਵਿਨ ਹਸਪਤਾਲ (Lyell McEwin Hospital) ਹੈ — ਐਡਰੈੱਸ: Haydown Road, Elizabeth Vale SA 5112।
Smile Spot ਵਿੱਚ ਉਸੇ ਦਿਨ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਅਪੌਇੰਟਮੈਂਟ
Smile Spot ਦੀ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਉਸੇ ਦਿਨ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਸੋਮਵਾਰ ਤੋਂ ਵੀਰਵਾਰ ਸ਼ਾਮ 7 ਵਜੇ ਤੱਕ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਹਾਂ — ਭਾਵ ਕੰਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਆ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਵੇਲੇ, ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਅਤੇ ਸਮੱਸਿਆ ਦੱਸਣ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਬਹੁਤ ਮਾਇਨੇ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਡਾ. ਸੰਨੀ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਸੁਣਨਗੇ ਅਤੇ ਸਮਝਾਉਣਗੇ — ਤੁਹਾਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਸਮਝਾਉਣ ਲਈ ਜੱਦੋ-ਜਹਿਦ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ।
ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਵਿੱਚ ਦੇਰ ਨਾ ਕਰੋ — ਸਾਨੂੰ ਕਾਲ ਕਰੋ ਜਾਂ ਔਨਲਾਈਨ ਬੁੱਕ ਕਰੋ।
Book online — ਉਸੇ ਦਿਨ ਅਪੌਇੰਟਮੈਂਟ ਬੁੱਕ ਕਰੋ 📞 (08) 8258 0650 📍 1/3 Coventry Street, Mawson Lakes SA 5095 🕐 ਸੋਮ–ਵੀਰ 10am–7pm · ਸ਼ੁੱਕਰ 9am–2pm
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਆਮ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਹੈ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਦੀ ਥਾਂ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੀ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਇਲਾਜ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਸੇ ਯੋਗ ਸਿਹਤ ਸੇਵਾ ਪ੍ਰਦਾਤਾ ਤੋਂ ਸਲਾਹ ਲਓ। ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧੇ ਕਲੀਨਿਕ ਜਾਂ ਹਸਪਤਾਲ ਜਾਓ।
This article is for general information purposes only and does not constitute professional medical or dental advice. Please consult a qualified health practitioner before proceeding with any treatment. In a medical emergency, call 000 or go to your nearest hospital emergency department.